Ανάλυση υπό το πρίσμα του… Χένρι Κίσινγκερ

Η πιθανότητα μιας ειρηνευτικής συμφωνίας μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας με τη μεσολάβηση ενός μελλοντικού Προέδρου Τραμπ είναι ένα πολυπαραγοντικό παιχνίδι, με βαθιά γεωπολιτικά ρίσκα και προοπτικές. Όπως θα εκτιμούσε ο Χένρι Κίσινγκερ, η συμφωνία εξαρτάται από τη δυναμική μεταξύ των εμπλεκόμενων μερών και τη γεωπολιτική τάξη πραγμάτων.

1. Πιθανότητες Συμφωνίας

Ρωσική Στρατηγική Θέση

• Ρεαλιστικοί Όροι: Η Ρωσία επιδιώκει να παγιώσει τα εδαφικά κέρδη της στις τέσσερις περιφέρειες (Ντόνετσκ, Λουχάνσκ, Ζαπορίζια, Χερσώνα) και να διασφαλίσει την ουδετερότητα της Ουκρανίας. Αυτοί οι στόχοι, αν και φιλόδοξοι, αφήνουν περιθώρια για συμβιβασμούς στα επιμέρους ζητήματα, όπως ο ακριβής συνοριακός καθορισμός.
• Αμετακίνητες Θέσεις: Η Κριμαία και οι περιοχές που θεωρεί στρατηγικής σημασίας δεν τίθενται υπό διαπραγμάτευση, κάτι που δείχνει την πρόθεση του Πούτιν να προστατεύσει την πολιτική του εικόνα στο εσωτερικό.

Ουκρανική Στάση

• Αμετακίνητη Θέση: Η Ουκρανία απαιτεί την πλήρη αποχώρηση των ρωσικών δυνάμεων και τον σεβασμό των προ του 2014 συνόρων της. Αυτό καθιστά δύσκολη οποιαδήποτε συμφωνία χωρίς παραχωρήσεις που θα μπορούσαν να θεωρηθούν προδοσία από την κοινή γνώμη.
• Δυτική Υποστήριξη: Οι Ηνωμένες Πολιτείες και οι σύμμαχοι της Ουκρανίας συνεχίζουν να ενισχύουν τις δυνατότητες της χώρας, γεγονός που ενισχύει την αυτοπεποίθηση του Κιέβου.

Ο Ρόλος του Τραμπ

• Ειρηνευτική Μεσολάβηση: Ο Τραμπ μπορεί να λειτουργήσει ως ουδέτερος διαμεσολαβητής, εκμεταλλευόμενος τη φιλοδοξία του να επιτύχει μια «ιστορική συμφωνία». Ωστόσο, η έλλειψη σαφών λεπτομερειών για το πώς σκοπεύει να γεφυρώσει το χάσμα αφήνει αβεβαιότητες.

2. Προκλήσεις και Δυσκολίες

Αμοιβαία Δυσπιστία

• Η Ρωσία φοβάται ότι μια βραχύβια εκεχειρία θα επιτρέψει στη Δύση να επανεξοπλίσει την Ουκρανία, ενώ η Ουκρανία βλέπει οποιαδήποτε συμφωνία χωρίς εδαφική ανατροπή ως προδοσία.

Περιφερειακή Αστάθεια

• Ενδεχόμενη συμφωνία χωρίς ικανοποίηση των εδαφικών διεκδικήσεων και των δύο πλευρών μπορεί να οδηγήσει σε ένα «πάγωμα της σύγκρουσης», παρόμοιο με την κατάσταση στη Γεωργία (Νότια Οσετία, Αμπχαζία).

Η Πυρηνική Παράμετρος

• Η αναφορά της Ρωσίας στη «πυρηνική ομπρέλα» περιπλέκει τη διαπραγμάτευση, δημιουργώντας φόβους για κλιμάκωση σε περίπτωση αποτυχίας συμφωνίας.

3. Εκτίμηση Πιθανοτήτων

• Συμβιβασμός μέσω Ουδετερότητας: Ο Πούτιν μπορεί να αποδεχθεί μια συμφωνία που θα παγώνει τη σύγκρουση, εφόσον περιλαμβάνει τη δέσμευση της Ουκρανίας για μη ένταξη στο ΝΑΤΟ.
• Εσωτερική Ρωσική Πίεση: Ο Πούτιν πρέπει να παρουσιάσει οποιαδήποτε συμφωνία ως νίκη, γεγονός που περιορίζει τις επιλογές του.
• Ουκρανική Επιμονή: Η πιθανότητα αποδοχής από την Ουκρανία είναι χαμηλή χωρίς απτές εδαφικές παραχωρήσεις από τη Ρωσία.

4. Επίλογος – Η Προοπτική της Ειρήνης

Μια συμφωνία είναι δυνατή, αλλά εξαρτάται από τις γεωπολιτικές ισορροπίες και τη διαπραγματευτική τέχνη. Όπως θα έλεγε ο Κίσινγκερ, η ειρήνη απαιτεί συμβιβασμούς, αλλά και ρεαλισμό. Ο Τραμπ μπορεί να είναι ο καταλύτης, αλλά η πραγματική πρόκληση είναι αν οι δύο πλευρές μπορούν να αποδεχθούν την πραγματικότητα στο έδαφος. Οι πιθανότητες επιτυχίας; 30%-40%, με την προϋπόθεση ότι η Ρωσία θα δείξει ευελιξία και η Ουκρανία θα δεχθεί εγγυήσεις ασφαλείας ως αντάλλαγμα.