Το Μάτι και τα Τέμπη. Δύο τραγωδίες που συντάραξαν την Ελλάδα. Δύο στιγμές που αποκάλυψαν την κρατική αποτυχία και την εγκληματική αμέλεια. Και όμως, οι αντιδράσεις δεν ήταν ίδιες. Η πολιτική στάση, η επικοινωνιακή διαχείριση, ακόμα και η κοινωνική μνήμη λειτούργησαν με διαφορετικό τρόπο. Γιατί; ΑΥΤΗ είναι η απορία όπως συζητήθηκε πέριξ της Βουλής, και μεταφέρουμε σήμερα. Μιά άλλη άποψη και μιά απόπειρα ισορροπίας. ΔΕΙΤΕ ΤΟ:
Το Μάτι: Η Αποθέωση του Κυνισμού
Το Μάτι δεν ήταν απλώς μια φυσική καταστροφή. Ήταν ένα έγκλημα αδιαφορίας, προχειρότητας και πολιτικής συγκάλυψης. Οι ευθύνες ήταν άμεσες, ξεκάθαρες και καταγεγραμμένες. Δεν υπήρχε ένα τυχαίο ατύχημα. Υπήρχε μια αλυσίδα εγκληματικών αποφάσεων:
- Έλλειψη σχεδίου εκκένωσης. Οι άνθρωποι οδηγήθηκαν σε μια παγίδα θανάτου επειδή το κράτος δεν έκανε το αυτονόητο.
- Πολιτική συγκάλυψη. Όχι μόνο δεν υπήρξε άμεση ανάληψη ευθύνης, αλλά επιχειρήθηκε η επικοινωνιακή διαχείριση της τραγωδίας. Ο τότε πρωθυπουργός συμμετείχε σε μια σκηνοθετημένη σύσκεψη, ενώ γνώριζε πως υπήρχαν νεκροί.
- Αλαζονεία και απάθεια. Ενώ οι συγγενείς έκλαιγαν πάνω από τα αποκαΐδια, ο Τσίπρας απολάμβανε διακοπές σε κότερο. Και όταν ήρθε η ώρα της κρίσης, απλώς προσπάθησε να αποποιηθεί τις ευθύνες.
Ο χρόνος έδειξε πως το πολιτικό κόστος της τραγωδίας ήταν βαρύ. Ο λαός τιμώρησε αυτή τη στάση στις κάλπες. Αλλά αυτό που πονάει περισσότερο δεν είναι η ήττα ενός κόμματος. Είναι η αίσθηση πως οι νεκροί ξεχάστηκαν. Και σήμερα, κάποιοι που τότε έκαναν τα στραβά μάτια, εμφανίζονται ως τιμητές της ηθικής.
Τα Τέμπη: Η Άμεση Αντίδραση και η Κοινωνική Οργή
Τα Τέμπη ήταν επίσης ένα έγκλημα αδιαφορίας. Δεν ήταν όμως ένα έγκλημα συγκάλυψης. Η αλήθεια βγήκε αμέσως στην επιφάνεια. Δεν υπήρξαν ψέματα, δεν υπήρξε οργανωμένη προσπάθεια εξαπάτησης της κοινής γνώμης. Ο πρωθυπουργός βγήκε μπροστά, ανέλαβε την ευθύνη, δεσμεύθηκε για αλλαγές.
- Ο Κυριάκος Μητσοτάκης δεν κρύφτηκε. Επισκέφθηκε τον τόπο της τραγωδίας, κοίταξε τις οικογένειες στα μάτια και είπε «αναλαμβάνω την ευθύνη».
- Η κοινωνία αντέδρασε άμεσα. Οι κινητοποιήσεις ήταν πρωτοφανείς. Η Ελλάδα θρήνησε συλλογικά, διεκδίκησε απαντήσεις, απαίτησε αλλαγές.
- Το κράτος μπήκε σε διαδικασία αυτοκάθαρσης. Αποκαλύφθηκαν ευθύνες, έγιναν παραιτήσεις, ξεκίνησαν έρευνες.
Αυτό δεν σημαίνει πως τα Τέμπη ήταν λιγότερο οδυνηρά. Ήταν μια τραγωδία που δεν έπρεπε να συμβεί. Όμως, υπήρξε μια θεμελιώδης διαφορά: Δεν υπήρξε περιφρόνηση για τους νεκρούς. Δεν υπήρξε το ψέμα, το θέατρο, η αδιαφορία που χαρακτήρισε το Μάτι.
Η Μνήμη και η Δικαιοσύνη
Στο Μάτι, οι γονείς των θυμάτων αισθάνθηκαν πως το κράτος δεν έχασε απλώς τον έλεγχο. Έχασε και την ανθρωπιά του. Έκρυψε την αλήθεια, απαξίωσε τις ζωές που χάθηκαν, έκανε πως δεν καταλαβαίνει.
Στα Τέμπη, η κοινωνία εξεγέρθηκε. Δεν άφησε το ζήτημα να ξεχαστεί. Δεν ανέχθηκε το «πάμε παρακάτω».
Η ιστορία δεν είναι ποτέ ίδια, αλλά οι άνθρωποι που έζησαν και τις δύο τραγωδίες γνωρίζουν καλά ποια είναι η διαφορά: Όταν οι νεκροί γίνονται νούμερα, όταν η ευθύνη θάβεται κάτω από επικοινωνιακά παιχνίδια, τότε η τραγωδία μετατρέπεται σε ντροπή.
Το Μάτι θα είναι για πάντα η πιο ντροπιαστική στιγμή πολιτικής υποκρισίας. Τα Τέμπη, όσο τραγικά κι αν είναι, δεν βούλιαξαν στη λήθη. Και αυτό είναι η μεγαλύτερη διαφορά.
